I. Điều kiện tự nhiên
1. Vị trí địa lý
Phú Yên là một tỉnh duyên hải miền Trung. Phía Bắc giáp tỉnh
Bình Định, phía Nam giáp tỉnh Khánh Hoà, phía Tây giáp tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Gia
Lai, phía Đông giáp biển Đông. Phú Yên có lực lượng lao động tại chỗ dồi dào, cần
cù lao động, có học vấn khá và được đào tạo tốt.
Phú Yên có đường quốc lộ 1A và quốc lộ 25 đi qua. Thị xã
Tuy Hoà nằm cách Thủ đô Hà Nội 1.160 km, cách thành phố Hồ Chí Minh 561 km,
cách khu du lịch quốc tế Văn Phong (Khánh Hoà) 40 km. Từ các thành phố của Việt
Nam có thể đến Phú Yên thuận tiện bằng đường sắt, đường bộ, đường hàng không và
đường biển.
2. Đặc điểm địa hình
Địa hình tỉnh thấp dần từ Tây sang Đông với những dạng địa
hình núi, đồi xen kẽ đồng bằng. Vùng trung du có những cao nguyên rộng, tương đối
bằng phẳng ở huyện sông Hinh, Sơn Hoà rất thuận lợi cho việc phát triển các cây
công nghiệp, chăn nuôi đại gia súc.
Rải rác có núi đá chạy sát ra biển đã chia cắt dải đồng bằng
ven biển của tỉnh thành nhiều đồng bằng nhỏ, lớn nhất là đồng bằng thuộc hạ lưu
sông Ba với diện tích 500 km2. Đây là vựa lúa lớn của miền Trung.
Phú Yên có đường bờ biển dài 189 km với nhiều vũng, vịnh
thuận lợi cho phát triển nuôi trồng thuỷ sản. Ngoài ra dải đất cát ven biển có
thể phát triển thành những vùng nuôi tôm trên triều đạt hiệu quả cao. Đặc biệt
Phú Yên có cảng hàng hoá Vũng Rô sẽ là đầu mối vận chuyển hàng hoá của tỉnh và
các tỉnh Tây Nguyên.
3. Khí hậu
Phú Yên thuộc vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, chịu ảnh hưởng
của khí hậu đại dương. Thời tiết có 2 mùa rõ rệt: mùa khô từ tháng 1 đến tháng
8, mùa mưa từ tháng 9 đến tháng 12, tập trung từ 70 – 80% lượng mưa cả năm. Yếu
tố này cộng với sông suối ngắn và dốc nên dễ gây lũ lụt. Tuy nhiên, từ khi có
lòng hồ nhà máy thuỷ điện sông Hinh đi vào hoạt động đã hạn chế được tình trạng
ngập lũ tại đồng bằng Tuy Hoà.
II. Tài nguyên thiên nhiên
1. Tài nguyên đất
Toàn tỉnh Phú Yên có
20 đơn vị đất đai thuộc 8 nhóm chính: nhóm đất cát biển; nhóm đất mặn ven biển;
nhóm đất mặn, phèn; nhóm đất phù sa; nhóm đất xám; nhóm đất đỏ vàng; nhóm đất
vàng đỏ trên núi; nhóm đất thung lũng dốc tụ; các loại khác. Tổng quỹ đất tự
nhiên của huyện là 503.512 ha, trong đó đất dùng vào nông nghiệp có 72.300 ha,
đất lâm nghiệp có 209.337 ha, đất chuyên dùng có 12.297 ha; đất ở 5.720 ha; đất
chưa sử dụng 203.728 ha.
2. Tài nguyên nước
Phú Yên có hệ thống sông Ba, sông Bàn Thạch, sông Kỳ Lộ,
sông Cầu với tổng diện tích lưu vực 4.886 km2, tổng lượng dòng chảy
8.400 tỷ m3 rất thuận lợi cho việc xây dựng các nhà máy thuỷ điện, đảm
bảo nước cho công nghiệp, sinh hoạt của nhân dân và các loại cây trồng.
Mỏ nước khoáng Phú Sen nằm cách thị xã Tuy Hoà khoảng 10 –
12 km về phía Tây – Nam, hiện nay đang được khai thác song trữ lượng khai thác
để đóng chai khoảng 40.000 lít/ngày. Với công trình thuỷ điện sông Hinh khi đi
vào hoạt động thì nguồn nước cho lưu vực cần có một sự bố trí thích hợp để tận
dụng những ưu thế của nó ở lưu vực, cần chú ý đến trường hợp khai thác tối đa
nguồn thuỷ điện làm ảnh hưởng đến những nguồn lợi khác của nó ở lưu vực như
nông nghiệp, thuỷ sản…
3. Tài nguyên rừng
Toàn tỉnh có 3 kiểu rừng chính là rừng kín lá rộng thường
xanh, đây là kiểu rừng phổ biến ở Phú Yên chiếm 96,5% diện tích rừng tự nhiên;
rừng rụng lá (khộp), kiểu rừng này chiếm tỷ lệ 3,5% diện tích rừng tự nhiên
toàn tỉnh; rừng trồng, hiện có 20.963,0 ha rừng trồng và khoảng 8,4 triệu cây
phân tán (tương đương 4.200 ha), gồm các loại cây chủ yếu như bạch đàn, keo lá
tràm. Keo tai tượng, xà cừ, phi lao, điều, dầu rái, sao đen, gõ đỏ, muồng đen,
giáng hương và một số loại khác.
Hệ động thực vật rừng Phú Yên khá phong phú, có 43 họ chim
với 114 loài (trong đó có 7 loài quý hiếm); thú có 20 họ với 51 loài (trong đó
có 21 loài quý hiếm), bò sát có 3 họ và 22 loài (trong đó có 1 loài quý hiếm).
III. Tiềm năng du lịch
Phú Yên có nhiều di tích và điểm du lịch như Tháp Nhạn –
núi Nhạn ở ngay trong lòng thị xã Tuy Hoà, soi bóng xuống dòng sông Đà Rằng. Từ
thị xã đi về phía Bắc, du khách có thể đi thăm sông Cầu, khu du lịch biển Long
Thuỷ - một vùng thiên nhiên mênh mông với đầm Ô Loan nước trong vắt, các đảo
ven bờ biển như hòn Chúa, hòn Yến, bãi Tiên, chùa Đá Trắng. Đi về phía nam của
Phú Yên là cảng Vũng Rô, bãi Xếp, bãi Tiên, ghềnh Đá Đĩa. Đi về hướng tây là
khu rừng cấm suối Tar, gò Thì Thùng, nơi ghi lại các chiến tích chiến trường
xưa của nhân dân Phú Yên, thác Yaly và thượng nguồn sông Hinh; suối nước nóng
Phước Long, suối Tiên..
Phú Yên còn là quê hương của nhiều dân tộc cùng chung sống
đã tạo nên sự đa dạng, phong phú về phong tục, truyền thống văn hoá lễ hội, với
những sắc thái văn hoá riêng như hát tuồng, hát bài chòi, các làn điệu hò miền
biển, các lễ hội như hội đâm trâu, hội cồng chiêng, âm điệu đàn đá Tuy An…Tất cả
những điều này tạo cho Phú Yên một tiềm năng lớn về du lịch.
